اوکراین در دو روز پیاپی، مراکز داده شرکت فناوری یاندکس (Yandex) را در مناطق ریازان و کالوگا روسیه هدف حمله پهپادی قرار داد؛ حملاتی که بخشی از زیرساخت دیجیتال یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری روسیه را از کار انداخت. خبرگزاری رویترز گزارش داده است که حمله نخست در ۸ اکتبر و حمله دوم در ۹ اکتبر ۲۰۲۶ انجام شد. این رویداد در شرایطی رخ می‌دهد که حملات روسیه و اوکراین به زیرساخت‌های دیجیتال یکدیگر نیز گسترش پیدا کرده است.
نخستین حمله، مرکز داده یاندکس در منطقه ساسوو در استان ریازان را هدف گرفت. به گفته خود شرکت، این مرکز به‌شدت آسیب دید و به‌طور کامل از مدار خارج شد. خبرگزاری فرانسه نیز گزارش داد که پس از حمله آتش‌سوزی رخ داد و برخی خدمات یاندکس ممکن است با اختلال روبه‌رو شوند. یاندکس اعلام کرده است که در این حادثه هیچ‌یک از کارکنانش آسیب ندیده‌اند و نیروهای امدادی و متخصصان در محل حضور دارند.
یک روز بعد، مرکز داده دیگر این شرکت در منطقه کالوگا هدف قرار گرفت. یاندکس تأیید کرد که بخشی از زیرساخت این مرکز از کار افتاده و چند ماژول آن به‌طور کامل غیرفعال شده‌اند. طبق گزارش رویترز، سهام این شرکت پس از انتشار خبر حمله دوم بیش از ۴ درصد در بورس مسکو افت کرد. هنوز برآورد نهایی خسارت و زمان بازگشت کامل تجهیزات به مدار مشخص نشده است.
اهمیت این حملات به دلیل نقش یاندکس در خدمات روزمره و زیرساخت فناوری روسیه است. این شرکت خدماتی مانند جست‌وجوی اینترنتی، مسیریابی، موسیقی، سفارش غذا و رایانش ابری ارائه می‌کند و کسب‌وکارهای مختلف نیز از زیرساخت ابری آن استفاده می‌کنند. رویترز گزارش داده است که اختلال در مرکز داده ساسوو بر برخی خدمات دیگر شرکت‌ها نیز اثر گذاشت؛ از جمله وب‌سایت راه‌آهن روسیه و خدمات اپراتور مخابراتی مگافون.
این ماجرا برای توسعه هوش مصنوعی روسیه هم اهمیت دارد. طبق اطلاعاتی که یاندکس پیش‌تر منتشر کرده بود، مرکز داده ساسوو میزبان دو ابررایانه از مجموع سه ابررایانه مورد استفاده این شرکت برای توسعه مدل هوش مصنوعی YandexGPT بوده است. بااین‌حال، شرکت تاکنون تأیید نکرده که این ابررایانه‌ها در حمله آسیب دیده‌اند یا خیر؛ بنابراین نمی‌توان از توقف قطعی توسعه هوش مصنوعی یاندکس سخن گفت. آنچه مشخص است، آسیب دیدن زیرساختی است که در خدمات ابری و پردازش‌های سنگین این شرکت نقش دارد.
حملات اخیر در بستر تشدید جنگ زیرساختی میان روسیه و اوکراین رخ می‌دهد. مقام‌های اوکراینی حملات به مراکز داده روسیه را در واکنش به حمله‌های روسیه به زیرساخت‌های دیجیتال اوکراین توصیف کرده‌اند. ولودیمیر زلنسکی نیز از پاسخ متقابل به حملات روسیه سخن گفته است. در عین حال، میزان خسارت نهایی به مراکز یاندکس، دامنه اختلال در خدمات و مدت زمان لازم برای بازسازی تجهیزات همچنان روشن نیست.
